Muhasebe kodları genel olarak finansal işlemlerin takibini ve düzenlenmesini kolaylaştıran kodlardan oluşur. İşletme defterindeki gelir, gider ya da transfer ile varlıklar, yükümlülükler ve fon bakiyesi gibi bir işlemde kaydedilen faaliyet türünü tanımlar. Muhasebe kodları hem muhasebe verilerinin raporlanmasını kolaylaştırır hem de finansal işlemlerin sisteme girilmesini mümkün hale getirir.
İşletmeler bir finans kütüphanesi gibidir ve doğru bir sistem kurulmadığında verilere ulaşmak zorlaşabilir. Bununla beraber muhasebe hesap kodları istediğiniz bilgilere kolay bir şekilde ulaşmanızı ve verilerinizi düzenli tutmanızı mümkün hale getirir. Muhasebe hesap kodları genellikle rakamlardan oluşur ve her rakam belirli bir işlemi ifade eder.
Genellikle kodlarda kullanılan ilk rakam hesap sınıfını nitelendirir. İkinci rakam ise hesap grubunu gösterir. Üçüncü rakam ise büyük defter hesabını sembolüdür. Her rakam, belirli bir hesap ve sınıf ile alakalıdır ve aralarında bir uyum vardır.
Örneğin, alınan çekleri nitelendiren 101 isimli kodun hesap sınıfı dönen varlıklar ve hesap grubu hazır değerlerdir. Benzer şekilde kazanılmamış finansal kiralama faiz gelirlerini gösteren 224 isimli kodun hesap sınıfı duran varlıklarken hesap grubu ticari alacaklardır. Genelden özele doğru detaylandırmayı kolaylaştıran muhasebe hesap kodları, istediğiniz hesabın bilgilerine kısa süre içinde erişmenizi mümkün hale getirir.
Çoğu işletme 3 rakamdan oluşan muhasebe kodlama sistemini kullansa da şirketinizin büyüklüğüne göre 6 haneli bir sistem de uygulanabilir. Genellikle işletmelerde sınıflandırılacak 1000’den az hesap vardır ve 3 haneli sistem sınıflandırma işlemini kolaylaştırır. 6 haneli hesap planı ise 1000’den az hesaba sahip olan işletmelerde süreci karmaşık hale getirir ve veri girişini olması gerekenden uzun tutar.
Muhasebe hesap kodları özellikle günlük faaliyetleri yoğun olan işletmelerde işlemlerin muhasebeleştirilmesini kolaylaştırır ve zaman kaybının önüne geçer. Bununla beraber şirketin büyüklüğü ne olursa olsun her işletme muhasebe kodlarının sunduğu avantajlardan yararlanabilir.
Muhasebe hesap kodları ne işe yarar?
Muhasebe hesap kodları işletmelere pek çok fayda sağlar. Aşağıdaki listeyi inceleyerek kodların işletmenize ne gibi avantajlar sağlayabileceğine dair fikir edinebilirsiniz.
- Muhasebe kayıtlarının düzenlenmesi ve takip edilmesi: Muhasebe kodları, kayıt altına alınacak finansal işlemlerin tutarlı, doğru ve düzgün bir şekilde düzenlenmesini mümkün hale getirir. Muhasebe kodları şirketlerin mali durumlarını takip etmek için bir temel görevi görür ve istenilen bilgilere ulaşılmasını kolaylaştırır.
- Raporlama işlemlerinin gerçekleştirilmesi: Kodlama sistemi genel olarak finansal raporların daha hızlı ve pratik bir şekilde hazırlanmasına yardımcı olur. Finansal raporlarda bulunan bilgilerin düzenli bir şekilde sınıflandırılmasını sağlayarak karmaşık raporlama işlemlerinin daha kolay bir biçimde gerçekleştirilmesini mümkün kılar.
- Şirketin mali durumunun takibinin yapılması: Muhasebe kodları şirketlerin borçlarını, gelirlerini, varlıklarını ve giderlerini sınıflandırmasına yardımcı olur. Böylece şirketin durumunun genel görüntüsünü almayı kolaylaştırır. Bilanço, gelir, gider ya da nazım hesaplarına ulaşımı kolaylaştıran kodlar, durum analizlerinin daha rahat bir biçimde yapılmasına olanak tanır.
- Vergi beyannamelerinin hazırlanması: Kodlama sistemi, şirketlerin vergi beyannamelerini daha doğru ve kolay bir şekilde hazırlamasına yardımcı olur. Vergi beyannamesinde yer alması gereken bilgilerin doğru bir biçimde sınıflandırılmasını sağlar. Böylece beyannamelerin doğru verilmesine olanak tanır.
- Borç alacak dengesini kurmayı kolaylaştırması: Logo gibi muhasebe kayıtlarının tutulmasını kolaylaştıran sistemlerde bir giriş tetiklendiğinde genellikle bir borç ve bir alacak da atanmış olur. Bunun amacı hesapların kendi kendine dengelenmesini ve dolayısıyla finansal raporlama işleminin doğru olmasını sağlamaktır.
- Maliyet optimizasyonunu desteklemesi: Muhasebe hesap kodları her işlemi ve harcama kategorisini izlemenize yardımcı olur. Böylece şirket harcamalarını daha rahat bir şekilde analiz edebilirsiniz. Analiz işleminin sonucunda bütçeleri ayarlayabilir ve farklı düzenlemeler gerçekleştirebilirsiniz.
- Risk azaltmaya yardımcı olması: Şirket harcamalarına ilişkin ayrıntılı veriler, sorunları daha rahat bir şekilde tespit etmenizi mümkün hale getirir. Örneğin, şirketinizin mali hareketlerinde beklenmedik durumlar yaşanıyorsa onları daha kolay bir şekilde fark edebilirsiniz.
- Bütçeleme işlemlerini kolaylaştırması: Muhasebe hesap kodları her departmanın ürettiği gelire göre ne kadar harcadığını kolaylıkla görmenizi sağlar. Bu verileri bütçeleri özelleştirmek ve nakit tahsisi hakkında daha doğru kararlar almak için değerlendirebilirsiniz.
- Verimlilik seviyelerini artırması: Muhasebe hesap kodları insan kaynaklı yaşanabilecek problemleri minimuma indirmenize yardımcı olur. Böylece verilerinizi daha iyi bir şekilde sınıflandırabilirsiniz.
Genel olarak muhasebe hesap kodları tablosu her şirketin verilerini doğru bir şekilde sınıflandırmasını, incelemesini, düzenlemesini ve hesaplama işlemlerini zorlanmadan gerçekleştirmesini mümkün hale getirir. İşletmenizin büyüklüğü ne olursa olsun kodlar sayesinde sisteminizi doğru bir şekilde kurabilir, düzenli veriler arasından ihtiyaç duyduğunuz bilgilere kolaylıkla erişebilirsiniz.
Muhasebe hesap kodları tablosu
Muhasebe hesap kodları tablosu hesap sınıfı, hesap grubu, büyük defter hesabı ve hesap açıklaması bilgilerini içerir. Hesap sınıfları muhasebe hesaplarının bulunduğu genel kategorileri ifade ederken hesap grubu hesapların daha detaylı kategorilerini belirtir. Büyük hesap defteri ise en detaylı kategorilerdir. Hesap açıklaması ise hesapların işlevlerinin ve özelliklerinin açıklandığı alanlardır. Muhasebe hesap kodları tablosu ise aşağıdaki gibidir:
- Dönen varlıklar
- Hazır değerler
- Kasa
- Alınan çekler
- Bankalar
- Verilen çekler ve ödeme emirleri (-)
- Diğer hazır değerler
- Menkul kıymetler
- Hisse senetleri
- Özel kesim tahvil, senet ve bonoları
- Kamu kesimi tahvil, senet ve bonoları
- Diğer menkul kıymetler
- Menkul kıymetler değer düşüldüğü karşılığı (-)
- Ticari alacaklar
- Alıcılar
- Alacak senetleri
- Alacak senetleri reeskontu
- Kazanılmamış finansal kiralama faiz gelirleri (-)
- Verilen depozito ve teminatlar
- Diğer ticari alacak senetleri ve bonoları
- Şüpheli ticari alacaklar
- Şüpheli ticari alacaklar karşılığı (-)
- Diğer alacaklar
- Ortaklardan alacaklar
- İştiraklerden alacaklar
- Bağlı ortaklıklardan alacaklar
- Personelden alacaklar
- Diğer çeşitli alacaklar
- Diğer alacak senetleri reeskontu (-)
- Şüpheli diğer alacaklar
- Şüpheli diğer alacaklar karşılığı
- Stoklar
- İlk madde ve malzeme
- Yarı mamuller-üretim
- Mamuller
- Ticari mallar
- Diğer stoklar
- Stok değer düşüklüğü karşılığı (-)
- Verilen sipariş avansları
- Yıllara yaygın inşaat ve onarım maliyetleri
170.-178. Yıllara yaygın inşaat ve onarım maliyetleri
- Yıllara yaygın inşaat enflasyon düzeltme
- Taşeronlara verilen avanslar
- Gelecek aylara ait giderler ve gelir tahakkukları
- Gelecek aylara ait giderler
- Gelir tahakkukları
- Diğer dönen varlıklar
- Devreden KDV
- İndirilecek KDV
- Diğer KDV
- Peşin ödenen vergiler ve fonlar
- İş avansları
- Personel avansları
- Sayım ve tesellüm noksanlar
- Diğer çeşitli dönen varlıklar
- Diğer dönen varlıklar karşılığı (-)
- Duran varlıklar
- Ticari alacaklar
- Alıcılar
- Alacak senetleri
- Alacak senetleri reeskontu (-)
- Kazanılmamış finansal kiralama faiz gelirleri (-)
- Verilen depozito ve teminatlar
- Şüpheli alacaklar karşılığı (-)
- Diğer alacaklar
- Ortaklardan alacaklar
- İştiraklerden alacaklar
- Bağlı ortaklıklardan alacaklar
- Personelden alacaklar
- Diğer çeşitli alacaklar
- Diğer alacak senetleri reeskontu (-)
- Şüpheli diğer alacaklar karşılığı (-)
- Mali duran varlıklar
- Bağlı menkul kıymetler
- Bağlı menkul kıymetler değer düşüklüğü karşılığı (-)
- İştirakler
- İştiraklere sermaye taahhütleri (-)
244 İştirakler sermaye payları değer düşüklüğü karşılığı (-)
- Bağlı ortaklıklar
- Bağlı ortaklıklar sermaye taahhütleri (-)
- Bağlı ortaklıklar sermaye payları değer düşüklüğü karşılığı (-)
- Diğer mali duran varlıklar
- Diğer mali duran varlıklar karşılığı (-)
- Maddi duran varlıklar
- Arazi ve arsalar
- Yeraltı ve yerüstü düzenleri
- Binalar
- Tesis, makine ve cihazlar
- Taşıtlar
- Demirbaşlar
- Diğer maddi duran varlıklar
- Birikmiş amortismanlar (-)
- Yapılmakta olan yatırımlar
- Verilen avanslar
- Maddi olmayan duran varlıklar
- Haklar
- Şerefiye
- Kuruluş ve örgütlenme giderleri
- Araştırma ve geliştirme giderleri
- Özel maliyetler
- Diğer maddi olmayan duran varlıklar
- Birikmiş amortismanlar (-)
- Verilen avanslar
- Özel tükenmeye tabi varlıklar
- Arama giderleri
- Hazırlık ve geliştirme giderleri
- Diğer özel tükenmeye tabi varlıklar
- Birikmiş tükenme payları (-)
- Verilen avanslar
- Gelecek yıllara ait giderler ve gelir tahakkukları
- Gelecek yıllara ait giderler
- Gelir tahakkukları
- Diğer duran varlıklar
- Gelecek yıllarda indirilecek KDV
- Diğer KDV
- Gelecek yıllar ihtiyacı stoklar
- Elden çıkarılacak stoklar ve maddi duran varlıklar
- Peşin ödenen vergiler ve fonlar
- Diğer çeşitli duran varlıklar
- Stok değer düşüklüğü karşılığı (-)
- Birikmiş amortismanlar (-)
- Kısa vadeli yabancı kaynaklar
- Mali borçlar
- Banka kredileri
- Finansal kiralama işlemlerinden borçlar
- Ertelenmiş finansal kiralama borçlanma maliyetleri (-)
- Uzun vadeli kredilerin anapara taksitleri ve faizleri
- Tahvil anapara borç taksit ve faizleri hesabı
- Çıkarılmış bonolar ve senetler
- Çıkarılmış diğer menkul kıymetler
- Menkul kıymetler ihraç farkları (-)
- Diğer mali borçlar
- Ticari borçlar
- Satıcılar
- Borç senetleri
- Borç senetleri reeskontu (-)
- Alınan depozito ve tem inatlar
- Diğer ticari borçlar
- Diğer borçlar
- Ortaklara borçlar
- İştiraklere borçlar
- Bağlı ortaklıklara borçlar
- Personele borçlar
- Diğer çeşitli borçlar
- Diğer borç senetleri reeskontu (-)
- Alınan avanslar
- Alınan sipariş avansları
- Alınan diğer avanslar
- Yıllara yaygın inşaat ve onarım hakedişleri
- Yıllara yaygın inşaat ve onarım
- Yıllara yaygın inşaat enflasyon düzeltme
- Ödenecek vergi ve diğer yükümlülükler
- Ödenecek vergi ve fonlar
- Ödenecek sosyal güvenlik kesintileri
- Vadesi geçmiş, ertelenmiş veya taksitlendirilmiş vergi ve diğer yükümlülükler
- Ödenecek diğer yükümlülükler
- Borç ve gider karşılıkları
- Dönem karı vergi ve diğer yasal yükümlülükler karşılıkları
- Dönem karının peşin ödenen vergi ve diğer yükümlülükleri (-)
- Kıdem tazminatı karşılığı
- Maliyet giderleri karşılığı
- Diğer borç ve gider karşılıkları
- Gelecek aylara ait gelirler ve gider tahakkukları
- Gelecek aylara ait gelirler
- Gider tahakkukları
- Diğer kısa vadeli yabancı kaynaklar
- Hesaplanan KDV
- Diğer KDV
- Merkez ve şubeler cari hesabı
- Sayım ve tesellüm fazlaları
- Diğer çeşitli yabancı kaynaklar
- Uzun vadeli yabancı kaynaklar
- Mali borçlar
- Banka kredileri
401 Finansal kiralama işlemlerinden borçlar
- Ertelenmiş finansal kiralama borçlanma maliyetler (-)
- Çıkarılmış tahviller
- Çıkarılmış diğer menkul kıymetler
- Menkul kıymetler ihraç farkı (-)
- Diğer mali borçlar
- Ticari borçlar
- Satıcılar
- Borç senetleri
- Borç senetleri reeskontu (-)
- Alınan depozito ve teminatlar
- Diğer ticari borçlar
- Diğer borçlar
- Ortaklara borçlar
- İştiraklere borçlar
- Bağlı ortaklıklara borçlar
- Diğer çeşitli borçlar
- Diğer borçlar senetleri reeskontu. (-)
- Kamuya olan ertelenmiş veya taksitlendirilmiş borçlar
- Alınan avanslar
- Alınan sipariş avansları
- Alınan diğer avanslar
- Borç ve gider karşılıkları
- Kıdem tazminatı karşılığı
- Diğer borç ve gider karşılıkları
- Gelecek yıllara ait gelirler ve gider tahakkukları
- Gelecek yıllara ait gelirler
- Gider tahakkukları
- Diğer uzun vadeli yabancı kaynaklar
- Gelecek yıllara ertelenmiş veya terkin edilecek KDV
- Tesise katılma payları hesabı
- Diğer çeşitli uzun vadeli yabancı kaynaklar
- Öz kaynaklar
- Ödenmemiş sermaye
- Sermaye
- Ödenmemiş sermaye (-)
- Sermaye düzeltmesi olumlu farkları
- Sermaye düzeltmesi olumsuz farklar (-)
- Sermaye yedekleri
- Hisse senedi ihraç primleri
- Hisse senedi iptal karları
- MDV yeniden değerleme artışları
- İştirakler yeniden değerleme artışları
- Maliyet artışları fonu
- Diğer sermaye yedekleri
- Kar yedekleri
- Yasal yedekler
- Statü yedekleri
- Olağanüstü yedekler
- Diğer kar yedekleri
- Özel fonlar
- Geçmiş yıllar karları
- Geçmiş yıllar karları
- Geçmiş yıllar zararları
- Geçmiş yıllar zararları (-)
- Dönem net karı (zararı)
- Dönem net karı
- Dönem net zararı (-)
- Gelir tablosu hesapları
- Brüt satışlar
- Yurtiçi satışlar
- Yurtdışı satışlar
- Diğer gelirler
- Satış indirimleri (-)
- Satıştan iadeler (-)
- Satış iskontoları (-)
- Diğer indirimler (-)
- Satışların maliyeti (-)
- Satılan mamuller maliyeti (-)
- Satılan ticari mallar maliyeti (-)
- Satılan hizmet maliyeti (-)
- Diğer satışların maliyeti (-)
- Faaliyet giderleri (-)
- Araştırma ve geliştirme gider (-)
- Pazarlama, satış ve dağıtım gider (-)
- Genel yönetim giderleri (-)
- Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve karlar
- İştiraklerden temettü gelirleri
- Bağlı ortaklıklardan temettü gelirleri
- Faiz gelirleri
- Komisyon gelirleri
- Konusu kalmayan karşılıklar
- Faaliyetle ilgili diğer gelir ve karlar
- Diğer faaliyetlerden olağan gider ve zararlar (-)
- Reeskont faiz giderleri (-)
- Komisyon giderleri (-)
- Karşılık giderleri (-)
- Diğer olağan gider ve zararlar (-)
- Finansman giderleri (-)
- Kısa vadeli borçlanma giderleri (-)
- Uzun vadeli borçlanma giderleri {-)
- Olağandışı gelir ve karlar
- Önceki dönem gelir ve karları
- Diğer olağandışı gelir ve karlar
68.olağandışı gider ve zararlar (-)
- Çalışmayan kısım gider ve zararları (-)
- Önceki dönem gider ve zarar (-)
- Diğer olağandışı gider ve zarar (-)
- Dönem net kar veya zararı
- Dönem karı veya zararı
- Dönem karı vergi ve diğer yasal yükümlülük karşılıkları (-)
- Dönem net kar veya zararı
- Maliyet hesapları (7/A seçeneği maliyet hesapları)
- Maliyet muhasebesi bağlantı hesapları
- Maliyet muhasebesi bağlantı hesapları
- Maliyet muhasebesi yansıtma hesabı
- Direkt ilk madde ve malzeme giderleri
- Direkt ilk madde ve malzeme giderleri
- Direkt ilk madde ve malzeme giderleri yansıtma hesabı
- Direkt ilk madde ve malzeme fiyat farkı
- Direkt ilk madde ve miktar farkı
- Direkt işçilik giderleri
- Direkt işçilik giderleri
- Direkt işçilik giderleri yansıtma hesabı
- Direkt işçilik ücret farkları
- Direkt işçilik süre {zaman) farkları
- Genel üretim giderleri
- Genel üretim giderleri
- Genel üretim giderleri yansıtma hesabı
- Genel üretim giderleri bütçe farkları
- Genel üretim giderleri verimlilik farkları
- Genel üretim giderleri kapasite farkları
- Hizmet üretim maliyeti
- Hizmet üretim maliyeti
- Hizmet üretim maliyeti yansıtma hesabı
- Hizmet üretim maliyeti fark hesapları
- Araştırma ve geliştirme giderleri
- Araştırma ve geliştirme giderleri
- Araştırma ve geliştirme giderleri yansıtma hesabı
- Araştırma ve geliştirme gider farkları
- Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri
- Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri
- Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri yansıtma hesabı
- Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri fark hesabı
- Genel yönetim giderleri
- Genel yönetim giderleri
- Genel yönetim giderleri yansıtma hesabı
- Genel yönetim gider farkları hesabı
- Finansman giderleri
- Finansman giderleri
- Finansman giderleri yansıtma hesabı
- Finansman giderleri fark hesabı
(7/B seçeneği maliyet hesapları)
- İlk madde ve malzeme giderleri
- İşçi ücret ve giderleri
- Memur ücret ve giderleri
- Dışardan sağlanan fayda ve hizmetler
- Çeşitli giderler
- Vergi, resim ve harçlar
- Amortismanlar ve tükenme payları
- Finansman giderleri
- Gider çeşitleri yansıtma hesabı
- Üretim maliyet hesabı
- Yönetim muhasebesi hesapları - serbest
- Nazım hesaplar
- Serbest hesaplar
